اسپاسم یا پرش مکرر پاها درخواب - خسرو صادق نیت

اسپاسم یا پرش مکرر پاها درخواب

اسپاسم یا پرش مکرر پاها درخواب

اختلال حرکات دوره ای اندام

دکتر خسرو صادق نیت نیاز به مشاوره بیشتر دارید؟ برای صحبت با خسرو صادق نیت کلیک کنید.
بپرس مشاوره رایگان

بیماری اختلال حرکت دوره ای اندام (Periodic Limb Movement Disorders – PLMD) با اسپاسم یا پرش مکرر پاها درخواب همراه است و تنها اختلال حرکتی است که فقط در هنگام خواب روی می دهد، به همین علت گاهی اختلال حرکت دوره ای اندام در طی خواب (Periodic Limb Movement During  Sleep – PLMS)  نیز نامیده می شود.

این بیماری به این علت که باعث افت کیفیت خواب می شود و خواب آلودگی افراطی در طی روز را به دنبال دارد، به عنوان یکی از اختلالات خواب محسوب می شود. PLMS ممکن است با دیگر اختلالات خواب همراه باشد. اغلب این بیماری با سندرم پای بیقرار (RLS) مرتبط دانسته می شود؛ ولی باید توجه داشت که این دو بیماری، دو اختلال مجزا از یکدیگر محسوب می شوند. سندرم پای بیقرار اختلالی است که در آن احساسات ناخوشایندی در پاها (و گاه بازوها) ایجاد می شود و تمایل و اصرار غیر قابل کنترلی برای حرکت دادن پاها به جهت تسکین این ناراحتی در فرد به وجود می آید. حداقل 80% ‌از افراد مبتلا به سندرم پای بیقرار ‌از PLMS ‌ نیز رنج می برند؛ ولی برعکس این موضوع درست نیست.

PLMD  می تواند در هر سنی ایجاد شود؛ ولی مشابه اکثر اختلالات خواب، این بیماری نیز در افراد میانسال و سالمند شیوع بیشتری دارد.

عوامل ایجاد کننده

این بیماری به 2 نوع اولیه و ثانویه تقسیم بندی می شود. نوع ثانویه این بیماری تحت تاثیر یک مشکل بالینی دیگر در فرد ایجاد می شود. درحالی که نوع اولیه آن، بدون هیچ علت مشخصی فرد را مبتلا می کند. گاهی ناهنجاری هایی که سبب اختلال در تنظیمات مسیر عصبی از مغز تا اندام ها می شوند را به عنوان عوامل ایجاد کننده این بیماری می شناسند ولی طبیعت و ماهیت این ناهنجاری ها ناشناخته باقی مانده است.

بیماری های زمینه ایجاد کنندهPLMD  ثانویه شامل موارد زیر هستند. بسیاری از این بیماری ها باعث ایجاد RLS نیز می شوند:

– دیابت قندی

– تومورهای طناب نخاعی

– کمبود آهن

– آنمی

– نارکولپسی

– اورمی (uremia) – تجمع مواد زاید در خون به علت عملکرد ضعیف کلیه

نشانه ها

شایع ترین نشانه ای که توسط افراد مبتلا به PLMS گزارش می شود،‌ حرکات اندام ها نیست؛ بلکه خواب ضعیف شبانه و خواب آلودگی افراطی در طی روز است. بسیاری از افراد مبتلا به PLMD از حرکات پاهای خود آگاه نیستند. این حرکات ممکن است در یک یا هر دو پا دیده شوند. در این حرکات به طور معمول مفاصل زانو، ‌مچ پا و انگشت بزرگ پا خم می شوند. این حرکات از فرم آهسته تا شدید متغیر بوده و در فواصل 10 تا 60 ثانیه تکرار می شوند و در حدود 2 ثانیه به طول می انجامند.

تشخیص

همان طور که ذکر شد معمولا افراد مبتلا به PLMS از حرکات پاهای خود آگاه نیستند و شایع ترین نشانه ای که توسط آنها گزارش می شود خواب ضعیف شبانه و خواب آلودگی افراطی در طی روز است که در بسیاری از اختلالات دیگر خواب نیز دیده می شود. در معاینه توسط پزشک، ‌آزمایش های گوناگونی شامل تست های خونی (شمارش سلول های خونی، ‌میزان هموگلوبین،‌ آهن، هورمون های تیروئیدی) و تست ادرار تجویز می شوند تا بیماری های  زمینه ای ایجاد کننده PLMD  مثل آنمی را تشخیص دهند. PSG  (پلی سومنوگرافی) تنها روش تشخیص قطعی است که ثابت می کند یک فرد مبتلا به PLMS است یا خیر. در این تست حرکت پاهای فرد در هنگام خواب ضبط و ثبت و ابتلا یا عدم ابتلای فرد به PLMS مشخص می شود.

درمان

راهکارهای درمانی موجود باعث درمان منشا بیماری نمی شوند و لیکن عوارض بیماری را کاهش می دهند.

داورهایی که برای درمان PLMS تجویز می شوند باعث کاهش حرکات پاها شده و یا به فرد کمک می کنند که با وجود حرکات پاهایش به خواب رود. لازم به ذکر است که بسیاری از داروهایی که برای درمان PLMS مورد استفاده قرار می گیرند، ‌به منظور درمان RLS نیز تجویز می شوند.

ازجمله این داروها می توان بنزودیازپین ها، ‌داروهای دوپامینرژیک، داروهای ضد تشنج و آگونیست های GABA را نام برد:

بنزودیازپین ها، این داروها باعث سرکوب انقباضات عضلانی می شوند. همچنین مسکن بوده و به شما کمک می کنند با وجود حرکات پاهایتان به خواب روید. تاثیر کلونازپام درکاهش تعداد حرکات دوره ای اندام درطی خواب تایید شده است. این دارو یکی از متداولترین داروها برای درمان PLMS است.

داروهای دوپامینرژیک، این داروها باعث افزایش یک انتقال دهنده ی عصبی به نام دوپامین می شوند که در تنظیمات حرکات عضلانی نقش بارزی را برعهده دارد. این داروها در بعضی از افراد باعث بهبود وضعیت بیماری می شوند ولی در بعضی دیگر تاثیر خاصی ندارند Levedopa و Sinemet ازجمله این داروها هستند.

داروهای ضدتشنج، این داروها باعث کاهش انقباضات عضلانی دربعضی از افراد می شوند. Gabapentin از این خانواده است.

آگونیست هایGABA ،‌ این داروها از ترشح انتقال دهنده عصبی مسئول تحریک انقباضات عضلانی جلوگیری می کنند. از این خانواده، می توان Baclofen را نام برد.

دکتر خسرو صادق نیت

دکتر خسرو صادق‌نیت حقیقی (متولد ۱۳۴۳ در تهران) پزشک ایرانی، متخصص طب کار و فلوشیپ پزشکی خواب، استاد دانشگاه علوم پزشکی تهران و رئیس مجتمع بیمارستانی امام خمینی (ره) است....

سوالات خود را از دکتر بپرسید
  • صدیقه عامری

    سلام، وقت به خیر . پسر خواهر من دوساله‌ش تموم شده و خواب منظم و زیاد نداره . شبا خیلی دیر میخوابه و توی خواب گریه میکنه . این حالت عادیه؟ درست میشه ؟ راهکار چیه ؟. با تشکر

  • عبدالرضا سیفی

    با سلام.بنده یک مرد 50ساله با وزن80 کیلو وقد168 که بیش از ده سال است که دچار خروپف وآپنه هستم.از زمان این عارضه دچار خشکی دهان درشب ،عرق در ناحیه سر وگردن در حین خواب وفشار خون بالا ( 16/11 )شده ام .لطفا راهنمایی بفرمایید اگر نیاز هست تا حضوری خدمت برسم.

    • خسرو صادق نیت

      سلام به طور کلی میتوان گفت وزن خود را به میزان ۱۰ کیلو کاهش دهید؛ به پهلو بخوابید و موارد بهداشت خواب مندرج در وبسایت www.iransleep.com را رعایت کنید. برای دریافت شرح حال کامل، ارزیابی و درمان به پزشک خواب مراجعه کنید.

  • 9123386101

    سلام و وقت بخير.. من ٢١٤ آپنه خواب دارم و يك شب دستگاه سيپپ استفاده كردم و فردا صبحش كسل بودم.. باتوجه به عوارض آپنه، شما جراحي آپنه رو توصيه ميكنيد؟ آيا درمان ميشه.. سپاس آقاي دكتر

    • خسرو صادق نیت

      سلام وقت شما هم بخیر از دستگاه سی پپ به مدت دو هفته استفاده کنید و اگر نیاز به بازبینی تنظیمات دستگاه است به صورت حضوری به پزشک خوا ماعه کنید.

  • لغو پاسخ
دکتر خسرو صادق نیت
بستن دکتر خسرو صادق نیت دکتر خسرو صادق نیت

سوالات خود را از دکتر خسرو صادق نیت بپرسید

02188230231